Wieliczka, położona w bezpośrednim sąsiedztwie Krakowa, w odległości zaledwie 30 min jazdy samochodem z okolic rynku głównego, jest jednym z najważniejszych celów wycieczek zmierzających do stolicy małopolski. Pomimo tego turystyka w Wieliczce dopiero się rozwija. Miasteczko znane było dotychczas przede wszystkim ze swojej kopalni soli, której początki sięgają jeszcze 12-go wieku, jednak turystów przyciągnąć może do miasta także spora liczba innych zabytków i atrakcji. Wieliczkę można uznać za miniaturę jej wielkiego sąsiada - Krakowa. Zabytki i senna atmosfera konserwatywnego miasteczka mieszają się tu z nowoczesnością przyniesioną przez inwestycje, napływające szczególnie do zachodniej części miasta, najbliższej grodu Kraka.
Sam dojazd do Wieliczki nie powinien nastręczać trudności - ma ona stałe, szybkie połączenie kolejowe z Krakowem, do którego odjeżdża kilkanaście pociągów dziennie.
Połączenie autobusowe zapewnia linia 104, która łączy Wieliczkę z Borkiem Fałęckim w Krakowie oraz nieliczne linie PKS.
Najpopularniejszym środkiem komunikacji zarówno wśród mieszkańców miast jak i turystów są minibusy, odjeżdżające spod poczty główniej w Krakowie wprost do kopalni soli.
Największą i najsłynniejszą atrakcją miasta jest Kopalnia soli "Wieliczka". Złoża soli odkryto tu już w wieku 12-tym, a w 1290 roku książę Przemysław II wydał dokument lokujący miasto w "Wielkiej Soli" na prawie frankońskim. Wtedy też w mieście powstała zamek, z którego zarządzano warzelniami i kopalniami soli w Wieliczce oraz Bochni. Razem nosiły one nazwę "Żup Krakowskich".
Właśnie do Muzeum Żup Krakowskich należy dziś wielicka kopalnia. Posiada ono dwie ekspozycje - na powierzchni oraz podziemną. Ta pierwsza znajduje się w średniowiecznym Zamku Żupnym będącym siedzibą zarządu saliny od końca 13-go wieku do 1945 roku. Ekspozycja podziemna znajduje się na poziomie trzecim kopalni soli na głębokości od 64 do 135 metrów, a długość trasy turystycznej to około 3,5 km. Cała kopalnia ma około 3000 komór oraz 300 km chodników, wyżłobionych przez górników w ciągu ośmiu stuleci. Krótki szlak udostępniony zwiedzającym obejmuje trzy kaplice: św. Kingi, św. Antoniego oraz św. Krzyża, a także przecina jeziora solankowe. Kaplica świętej Kingi, zwana podziemnym kościołem, jest największą podziemna świątynią na świecie - ma 54 m długości, 18 m szerokości i 12 m wysokości. Kaplicę zdobią płaskorzeźby przedstawiające sceny z Nowego Testamentu oraz ołtarz dłuta górnika Józefa Markowskiego. Kaplica ma status sanktuarium, jako że znajdują się tu relikwie św. Kingi.
Kapliczka św. Antoniego jest najstarszą z zachowanych kaplic - pochodzi z końca wieku 17-go i wybudowano ją w stylu barokowym. Ołtarz kaplicy ozdobiony jest figurami św. Antoniego, Matki Boskiej z dzieciątkiem oraz Chrystusa ukrzyżowanego. Rzeźby ustawiono także przy ścianach bocznych oraz w prezbiterium.
Przykładem kaplicy "wędrownej" jest Kaplica św. Krzyża - górnicy mogli przenosić z niej wyposażenie do innych komór. Drewniane figury w ołtarzu głównym przedstawiają Matkę boska zwycięską oraz Chrystusa ukrzyżowanego.
Najciekawsze z pozostałych wielu dostępnych do zwiedzania komór to komora Janowice, Podszybie Kunegunda i Komora Erazma Bącza. W pierwszej z nich górnicy mieli znaleźć pierścień św. Kingi, druga cieszy sie popularnością wśród najmłodszych gości kopalni ze względu na wyrzeźbione tu przez górników krasnoludki. W komorze Erazma Bącza ustawiono pomnik Johann'a Wolfgang'a von Goethe'go stworzony przez Józefa Piotra Kowalczyka, dla upamiętnienia jego wizyty w tym miejscu w roku 1790, oraz figurę dobrego ducha kopalni - Skarbnika, dłuta Stanisława Anioła.
Na głównej wystawie turyści podziwiać mogą kolekcję rzeźb solnych i wystawę dawnych urządzeń górniczych, a dla zainteresowanych tematem przygotowano także ekspozycję o dziejach górnictwa solnego w Polsce, archeologii solnictwa i geologii złóż solnych. Muzeum posiada także wystawę sztuki górniczej i sakralnej oraz modele: makietę 17-wiecznej Wieliczki i model zjazdu na linie. Dla turystów udostępnione zostały 4 szyby: Szyb Daniłowicza z 17-go wieku, szyb św. Kingi z 19-go wieku, szyb Górsko z 17-go wieku i najsłynniejszy szyb Regis z wieku 14-go.
Wielicka kopalnia to jedna z najbardziej znanych i najpiękniejszych turystycznych atrakcji na świecie tylko w 2007 roku odwiedziło ją ponad 1,6 miliona gości. O wyjątkowości kopalni oraz jej niepowtarzalnym pięknie przesądza fakt, iż w zamierzeniu nie była ona dziełem sztuki lecz miejscem pracy. Przepiękne rzeźby oraz kapliczki, wykute przez górników w soli i skale, to nie dzieła natchnionych artystów lecz w większości anonimowych, prostych, pracujących ludzi którzy w ten sposób oddawali cześć Bogu. Rzeźby górników w niczym nie ustępują, pod względem piękna i jakości wykonania, najwspanialszym dziełom wielkich mistrzów. Podziemia zaś tylko dodają temu uroczemu miejscu aury tajemniczości.
Najczęściej goście, zarówno z kraju jak i cudzoziemcy, kończyą swój pobyt w Wieliczce po zwiedzeniu kopalni. Jednak podziemia to nie jedyna atrakcja w mieście. Miasto pełne jest zabytkowych budynków oraz kamienic, przeważnie z 19-go wieku, wiele jest też obiektów w stylu barokowym i klasycystycznym. Przykładem takiej budowli jest kościół św. Klemensa, wzniesiony w 1381 roku i przebudowany w latach 1804-1825. Obok kościoła wzniesiono dzwonnicę, ufundowaną przez króla Jana III Sobieskiego po zwycięstwie nad Turkami pod Wiedniem w 1683 roku (budowę ukończono 16 lat później). W tym samym okresie powstała również barokowa kaplica Morsztynów. Kolejną wartą odwiedzenia budowlą sakralna jest zespół kościelno-klasztorny oo. Franciszkanów-Reformatów, wzniesiony w stylu barokowym w latach 1624-26 z fundacji króla Zygmunta III. Sam klasztor jest o 15 lat młodszy od kościoła, który był pierwszą murowaną świątynią Franciszkanów w Polsce. W kościele znajduje się 17-wieczny obraz Matki Boskiej Łaskawej, ukoronowany koroną papieską w 1995 roku. W obrębie zespołu klasztorno-kościelnego znajduje się również kopia Porcjunkuli, tj. kapliczki wzniesionej w Asyżu przez św. Franciszka.
Zabytkiem nieco innego typu, choć również sakralnym, jest kościół św. Sebastiana. Jest to drewniany budynek z końca 16-go wieku ufundowany przez Sebastiana Lubomirskiego. Wystrój wnętrza świątyni jest barokowy, ołtarz główny wykonano w stylu rokoko. W późniejszych latach kościółek nadal upiększano - w latach 1903-1910 Stanisław Matejko wykonał witraże, a Włodzimierz Tetmajer polichromię. Okolice na południe od Krakowa i Wieliczki mogą pochwalić się pokaźną liczbą kościołów drewnianych: najsłynniejszy z nich, kompletnie nieznany turystom, znajduje się we wsi Bodzanów i wzniesiony został w 17 wieku.
Spośród pozostałych świątyń znajdujących się w mieście warto wspomnieć Starą Synagogę. Mimo iz została ona zdewastowana przez Niemców w czasie drugiej wojny światowej, do dziś zachowały się resztki dekoracji sztukatorskiej, a we wnętrzu fragmenty malowanych inskrypcji i ornamentów roślinnych oraz zamurowana wnęka po szafie ołtarzowej.
Świątynie to nie jedyne w Wieliczce zabytki Architektury. Ciekawym miejscem jest rynek główny, pochodzący z czasów panowania Kazimierza Wielkiego. Kamienice stojące wokół dziewiętnastowiecznego placu, a najładniejszą z nich jest neoklasyczny Pałac Przychockich, postawiony w miejscu dawnego ratusza.
Dość nietypową atrakcją jest ulica Mikołaja Kopernika, zwana ścianą płaczu. Różnica wysokości na całej, równej 1 km, długości tej stromej drogi wynosi 100 m. Wyłożona jest ona nieforemnym brukiem. Po ulicy Kopernika przebiega trasa wielu wyścigów kolarskich, m.in. Tour de Pologne.
Wieliczka, zawsze pozostająca w cieniu Krakowa, sama w sobie jest miejscem bardzo ciekawym dla turystów. Tym małym miastem interesowali się królowie i książęta Polski, od Bolesława Wstydliwego, przez Kazimierza Wielkiego aż do Jana III Sobieskiego. Kopalnia Soli Wieliczka, niewątpliwie jedno z najcudowniejszych miejsc świata, to tylko część tego co ma do zaoferowania to niewielkie miasteczko na obrzeżach Krakowa. Odwiedzali Wieliczkę polscy Królowie, papież Jan Paweł II, był tu też słynny Goethe. Jeśli ktoś jeszcze w Wieliczce nie był, koniecznie musi iść w ich ślady.